Vắc Xin mRNA Mới Để Phòng Ngừa Bệnh Cúm Mùa
|
Được tóm tắt bởi Nguyễn Tiến Đạt, BA, ScM
Được phiên dịch bởi Lê Phương Quỳnh Nhi, BA |
Đăng vào ngày 12 tháng 12 năm 2025
|
Hiện nay có hai loại vắc-xin được sử dụng để phòng ngừa cúm: vắc-xin cúm bất hoạt dạng tiêm và vắc-xin cúm sống giảm độc lực. Dựa trên kinh nghiệm thu được từ việc phát triển vắc-xin mRNA COVID-19, Pfizer đã áp dụng công nghệ vắc-xin mRNA để tạo ra một loại vắc-xin cúm mới. Một nghiên cứu đánh giá tính an toàn và hiệu quả của nó gần đây đã được công bố trên Tạp chí Y học New England.
Thử nghiệm được tiến hành tại Hoa Kỳ, Nam Phi và Philippines trong mùa cúm 2022–2023. Tổng cộng 18.476 người tham gia được phân bổ ngẫu nhiên để nhận tiêm bắp một trong hai loại vắc-xin: vắc-xin mRNA mới hoặc vắc-xin cúm bất hoạt đối chứng. Vắc-xin mRNA chứa 30 microgam mRNA mã hóa protein hemagglutinin của bốn chủng cúm lưu hành trong mùa đó.
Vắc-xin cúm bất hoạt chứa bốn chủng tương tự, nhưng virus đã được bất hoạt bằng hóa chất. Vì virus không thể nhân lên, phản ứng miễn dịch tạo ra có thể kém mạnh mẽ hơn và có thể không tạo ra trí nhớ miễn dịch mạnh. Thêm vào đó còn có một lựa chọn khác là vắc-xin cúm sống giảm độc lực - sử dụng virus đã được làm suy yếu nhưng vẫn có khả năng nhân lên. Mặc dù tạo ra phản ứng miễn dịch mạnh hơn, nhưng nó đòi hỏi điều kiện bảo quản nghiêm ngặt hơn và tiềm ẩn nguy cơ đột biến nhỏ. Vắc-xin cúm mRNA khắc phục được những thách thức này vì nó không chứa virus sống, nhưng vẫn có thể kích thích phản ứng miễn dịch mạnh hơn so với vắc-xin bất hoạt bằng cách cho phép sản xuất liên tục các kháng nguyên virus bên trong cơ thể.
Sau 130 ngày theo dõi, vắc-xin cúm mRNA được chứng minh là hiệu quả hơn 34,5% so với vắc-xin bất hoạt trong việc ngăn ngừa bệnh cúm được xác nhận trong phòng thí nghiệm. Phân tích miễn dịch cũng cho thấy những người được tiêm vắc-xin mRNA tạo ra lượng kháng thể cao hơn và phản ứng interferon-gamma mạnh hơn từ các tế bào lympho T đặc hiệu kháng nguyên, cho thấy phản ứng miễn dịch tế bào và dịch thể mạnh mẽ hơn. Các nhà nghiên cứu lưu ý rằng cần có các nghiên cứu trong tương lai để đánh giá việc sử dụng công nghệ vắc-xin cúm mRNA này trong các mùa khác nhau.
Thử nghiệm được tiến hành tại Hoa Kỳ, Nam Phi và Philippines trong mùa cúm 2022–2023. Tổng cộng 18.476 người tham gia được phân bổ ngẫu nhiên để nhận tiêm bắp một trong hai loại vắc-xin: vắc-xin mRNA mới hoặc vắc-xin cúm bất hoạt đối chứng. Vắc-xin mRNA chứa 30 microgam mRNA mã hóa protein hemagglutinin của bốn chủng cúm lưu hành trong mùa đó.
Vắc-xin cúm bất hoạt chứa bốn chủng tương tự, nhưng virus đã được bất hoạt bằng hóa chất. Vì virus không thể nhân lên, phản ứng miễn dịch tạo ra có thể kém mạnh mẽ hơn và có thể không tạo ra trí nhớ miễn dịch mạnh. Thêm vào đó còn có một lựa chọn khác là vắc-xin cúm sống giảm độc lực - sử dụng virus đã được làm suy yếu nhưng vẫn có khả năng nhân lên. Mặc dù tạo ra phản ứng miễn dịch mạnh hơn, nhưng nó đòi hỏi điều kiện bảo quản nghiêm ngặt hơn và tiềm ẩn nguy cơ đột biến nhỏ. Vắc-xin cúm mRNA khắc phục được những thách thức này vì nó không chứa virus sống, nhưng vẫn có thể kích thích phản ứng miễn dịch mạnh hơn so với vắc-xin bất hoạt bằng cách cho phép sản xuất liên tục các kháng nguyên virus bên trong cơ thể.
Sau 130 ngày theo dõi, vắc-xin cúm mRNA được chứng minh là hiệu quả hơn 34,5% so với vắc-xin bất hoạt trong việc ngăn ngừa bệnh cúm được xác nhận trong phòng thí nghiệm. Phân tích miễn dịch cũng cho thấy những người được tiêm vắc-xin mRNA tạo ra lượng kháng thể cao hơn và phản ứng interferon-gamma mạnh hơn từ các tế bào lympho T đặc hiệu kháng nguyên, cho thấy phản ứng miễn dịch tế bào và dịch thể mạnh mẽ hơn. Các nhà nghiên cứu lưu ý rằng cần có các nghiên cứu trong tương lai để đánh giá việc sử dụng công nghệ vắc-xin cúm mRNA này trong các mùa khác nhau.